Đồng Đăng là thị trấn giáp biên giới giữa ViệtNamvà Trung Quốc, nằm trên quốc lộ 1A. Thị trấn này thuộc huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn. Thị trấn có diện tích 700 ha và dân số 7.522 người [1]. phía đông giáp xã Bảo Lâm, phía nam giáp xã Phú Xá, phía tây-nam giáp xã Hồng Phong cùng huyện. phía tây giáp xã Tân Mỹ (huyện Văn Lãng). phía bắc là Trung Quốc. Cách thành phố Lạng Sơn 14 km về phía đông nam.

Từ Đồng Đăng còn có quốc lộ 1B đi thành phố Thái Nguyên, quốc lộ 4A đi tỉnh Cao Bằng.

Tuyến đường sắt liên vận quốc tế từ ViệtNamđi qua ga Đồng Đăng để sang Trung Quốc và từ đó đi các nước khác. Thủ tục xuất nhập cảnh với người và hàng hóa đi đường sắt liên vận quốc tế được thực hiện ở ga này. Đây là nơi diễn ra cuộc chiến đấu ác liệt của Bộ đội địa phương và nhân dân tỉnh Lạng Sơn chống quân xâm lược Trung Quốc trong chiến tranh biên giới phía bắc 1979.

Trận đánh tại Pháo đài Đồng Đăng năm 1979

Tại Đồng Đăng có một hệ thống lô cốt vững chắc được gọi là Pháo đài Đồng Đăng do Pháp xây dựng trước năm 1945. Mục đích là để không chế một khu vực rộng lớn tiếp giáp với biên giới Trung Quốc.

Trước khi quân Trung Quốc tấn công, khu vực này được giao cho một đơn vị Công an vũ trang của Công an tỉnh Lạng Sơn bảo vệ (đơn vị này ngày nay được gọi là đại đội C1 thuộc phòng cảnh sát bảo vệ Công an tỉnh Lạng Sơn). Ngày 17/2/1979, khi quân Trung Quốc bắt đầu tấn công Đồng Đăng thì đơn vị này với 200 chiến sĩ đã chiến đấu giữ lô cốt này trong một tuần và ngăn chặn quân Trung Quốc tiến về thị xã Lạng Sơn, góp phần ngăn chặn bước tiến của quân Trung Quốc. Trong cuộc chiến đấu, đơn vị này đã tử trận gần hết và đến ngày thứ 7 họ còn 6 người. Lợi dụng đêm tối, 6 người còn lại thoát ra khỏi lô cốt và rút về tuyến sau. Chiến tranh kết thúc, đơn vị C1 này và 6 chiến sĩ còn sống đều được tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Một trong 6 đồng chí đó có anh hùng Triệu Quang Điện tiếp tục công tác tại Công an tỉnh Lạng Sơn (nguyên Phó trưởng phòng Cảnh sát Hình sự) Nay là Đại tá - Trưởng phòng truy nã tội phạm.

Khi chiếm được pháo đài Đồng Đăng, quân Trung Quốc đã dùng 10 tấn thuốc nổ để phá hệ thống lô cốt này. Tuy nhiên số thuốc nổ này chỉ làm sập được phần trên cùng của lô cốt, còn hệ thống hầm gầm vẫn nguyên vẹn.[2]

Pháo đài Đồng Đăng

Pháo đài Đồng Đăng, nơi 200 chiến sĩ Công an vũ trang chiến đấu bất khuất nằm lại.

Pháo đài Đồng Đăng là một hệ thống đồn lũy kiên cố do người Pháp xây dựng ở thị trấn Đồng Đăng (Lạng Sơn) trước 1945. Trong cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc 1979, đây là nơi diễn ra trận đánh ác liệt giữa 200 chiến sĩ Công an vũ trang với lực lượng áp đảo của Trung Quốc. Sau 7 ngày tử thủ, lực lượng chốt giữ tử trận gần hết, chỉ còn 6 người thoát về tuyến sau. Sau khi chiếm đóng, quân Trung Quốc đã dùng 10 tấn thuốc nổ phá sập phần trên pháo đài. Vào năm 2006, 30 bộ hài cốt liệt sĩ đã được tìm thấy sau hàng tuần khai quật trong tầng hầm pháo đài Đồng Đăng.